Elk seizoen op het juiste moment
De teeltkalender van aardbei.
Bekijk wanneer je aan de slag kunt en wanneer je resultaat mag verwachten. De periodes zijn een richtlijn: ras, weer en standplaats bepalen de precieze timing.
- Zaaien onder glas
- eind maart – begin april
- Zaaien / planten in volle grond
- eind april – eind juni
- Oogsten
- begin juni – eind september
Elk vakje staat voor een halve maand. Schuif de kalender opzij op een klein scherm.
Een goede start
Aardbei zaaien en planten.
Aardbeien worden meestal vermeerderd via uitlopers, maar het is ook prima mogelijk om ze vanuit zaad te kweken. Beide methodes zijn eenvoudig en geven mooie resultaten.
Zaaien
Zaai aardbeienzaden vroeg in het voorjaar binnenshuis in vochtige, goed doorlatende potgrond. Plaats het zaaibakje op een lichte, beschutte plek met een constante temperatuur rond de 18–22 °C. Zorg ervoor dat jonge zaailingen beschermd blijven tegen direct zonlicht en koude nachten.
Wanneer de zaailingen groot en sterk genoeg zijn, plant je ze buiten uit. Zorg hierbij voor een afstand van ongeveer 30 centimeter tussen de plantjes, zodat ze zich optimaal kunnen ontwikkelen.
Vermeerderen via uitlopers
Wil je bestaande aardbeiplanten vermeerderen, laat dan per moederplant slechts één uitloper doorgroeien tot dochterplant. Leg een beetje aarde op de uitloper en geef regelmatig wat water om de wortelvorming te versnellen. Zodra de dochterplant voldoende wortels heeft gevormd, kun je deze voorzichtig losknippen en elders uitplanten.
Planten van aangekochte plantjes
Als je aardbeiplantjes koopt, kun je deze het beste in mei of juni planten (afhankelijk van het ras). Maak een gat dat iets groter is dan de kluit, zodat de wortels goed gespreid kunnen worden. Let er bij het planten op dat de bladkroon (de overgang tussen wortel en blad) nét boven de grond uitkomt, om te voorkomen dat de plant gaat rotten.
Aandacht voor wat groeit
Aardbei verzorgen.
Aardbeien houden van regelmatige bewatering, maar voorkom dat de grond langdurig nat blijft. Zorg dus altijd voor goede afwatering, zodat de wortels niet gaan rotten.
Mulchen voor gezonde planten en vruchten
Gebruik stro of houtsnippers rondom de planten als mulchlaag. Dit helpt vocht vast te houden en voorkomt dat onkruid de kans krijgt om te groeien. Ook blijven de vruchten schoner en droger doordat ze niet direct op de grond liggen, dit voorkomt onder andere schimmelinfecties.
Voorjaarsverzorging en voeding
In het voorjaar is het verstandig om de bladeren die tijdens de winter beschadigd zijn af te knippen. Werk vervolgens per plant een flinke hand compost voorzichtig door de grond. Dit stimuleert gezonde groei en een betere vruchtvorming.
Bescherming tegen vogels
Zodra de aardbeien beginnen te rijpen en rood kleuren, span je een fijnmazig net over de planten. Hiermee voorkom je dat vogels je oogst vroegtijdig wegpikken.
Genieten van je tuin
Oogsten en bewaren.
Wanneer oogsten?
Oogst aardbeien zodra ze volledig rijp en diep rood van kleur zijn. Rijpe aardbeien hebben de beste smaak en geur. Pluk ze voorzichtig, want aardbeien zijn kwetsbare vruchten en beschadigen gemakkelijk. Van een aardbei plant kan ongeveer 3 jaar geoogst worden.
Bewaren van aardbei
Verse aardbeien zijn slechts enkele dagen houdbaar in de koelkast. Zorg ervoor dat je ze droog bewaart, bijvoorbeeld in een schaal met keukenpapier, zodat er geen schimmelvorming ontstaat.
Voor langere bewaring kun je aardbeien invriezen. Was ze hiervoor voorzichtig, dep ze goed droog en bewaar ze in afsluitbare diepvrieszakjes. Je kunt aardbeien ook verwerken tot heerlijke jam, compote of sap.
Opbrengst
Voor een gemiddeld gezin van 4 personen zijn ongeveer 20 aardbeiplanten voldoende om regelmatig van verse aardbeien te genieten gedurende het seizoen.
Houd je gewas in de gaten
Ziektes en plagen.
Bekijk de ziekte- en plagengids
Bij aardbei kun je onder meer deze ziektes en plagen tegenkomen.
Meeldauw
Meeldauw is een naam die voor twee verschillende groepen aantastingen wordt gebruikt. Echte meeldauw veroorzaakt meestal een wit, poederig laagje aan de buitenkant van bladeren. Valse meeldauw geeft eerder geelachtige bladvlekken met dons aan de onderzijde en behoort tot de oömyceten.
In de moestuin zie je echte meeldauw onder meer op courgette en komkommer; valse meeldauw kan bijvoorbeeld uien en spinazie aantasten. De ziekteverwekkers hebben eigen waardplanten: meeldauw op het ene gewas is niet automatisch dezelfde aantasting als op het andere.
Herkennen
- Echte meeldauw: witte, meelachtige vlekken op blad en soms stengels.
- Valse meeldauw: gele of bleke plekken bovenop, met witgrijs tot paars dons eronder.
- Bladeren kunnen vervormen, vergelen en later verdrogen.
- Bij sterke aantasting neemt de groei af; bekijk altijd beide bladkanten.
Voorkomen
Geef planten ruimte en houd de bodem gelijkmatig vochtig. Droogtestress bevordert echte meeldauw, terwijl langdurig nat blad juist gunstig is voor valse meeldauw.
Geef bij de voet water, lucht de kas en kies waar mogelijk minder vatbare rassen. Ruim aangetaste resten aan het einde van de teelt op.
Wat kun je doen?
Verwijder de zwaarst aangetaste bladeren zonder de plant kaal te maken. Verbeter de groeiomstandigheden en blijf nieuw blad controleren.
Oude bladeren met echte meeldauw aan het einde van de zomer hoeven niet meteen het einde van de oogst te betekenen. Bij snel uitbreidende valse meeldauw op jonge planten is verwijderen soms nodig om verspreiding te beperken.
Schimmelziekten
Schimmelziekten vormen een brede groep plantenaantastingen. Ze kunnen bladeren, stengels, bloemen, vruchten of wortels treffen. Welke ziekte speelt, kun je niet alleen aan het woord schimmel aflezen: meeldauw, roest en grauwe schimmel hebben elk hun eigen kenmerken.
Sommige schimmels leven op verzwakt of dood materiaal, andere infecteren gezonde planten. Ook onschuldige afbraakschimmels op mulch zijn normaal. Kijk daarom naar schade aan de levende plant en naar de omstandigheden waarin die schade ontstaat.
Herkennen
- Poederige laagjes, gekleurd dons of sporenhoopjes op aangetaste delen.
- Bladvlekken die groter worden of samenvloeien.
- Zachte rot, afstervende stengels of verdrogende bloemen.
- Verwelking kan op een wortelprobleem wijzen, maar heeft ook andere oorzaken.
Voorkomen
Begin met gezond plantmateriaal en een standplaats die bij het gewas past. Houd de bodem luchtig, geef passend water en voorkom langdurig nat blad.
Geef planten voldoende ruimte en houd de kas goed geventileerd. Haal zieke resten weg, terwijl gezond bodemleven en mulch juist kunnen blijven.
Wat kun je doen?
Bepaal welk deel van de plant als eerste is aangetast. Vergelijk de verschijnselen met de specifieke pagina’s over bijvoorbeeld meeldauw, Botrytis, roest of wortelrot.
Verwijder ernstig aangetaste delen en verbeter de omstandigheden. Een algemene schimmelbehandeling past niet bij iedere oorzaak; een gerichte diagnose voorkomt onnodig ingrijpen.
Bladluis
Bladluizen zijn kleine insecten die plantensap opnemen uit jonge scheuten, knoppen en bladeren. Ze kunnen groen, zwart, geel of roze zijn. Door hun snelle vermeerdering verschijnen soms in korte tijd dichte groepjes op een plant.
Luizen kunnen groei vervormen en sommige soorten brengen plantenvirussen over. Toch hoeft een kleine kolonie op een gezonde plant geen probleem te zijn: bladluizen zijn ook voedsel voor veel nuttige tuindieren.
Herkennen
- Groepjes kleine insecten op zachte scheuten of onder jong blad.
- Gekruld of misvormd blad en soms geremde groei.
- Kleverige honingdauw, eventueel met een zwarte roetachtige laag.
- Witte vervellingshuidjes en mieren die langs de stengels lopen.
Voorkomen
Controleer de jonge groei regelmatig. Geef planten passende voeding en voorkom overmatig stikstofgebruik, dat veel zachte groei oplevert.
Bied met verschillende bloeiende planten ruimte aan zweefvliegen, lieveheersbeestjes en sluipwespen. Controleer nieuwe planten voordat je ze tussen je gewassen zet.
Wat kun je doen?
Bij weinig schade kun je de natuurlijke vijanden tijd geven. Worden jonge planten geremd, wrijf kolonies dan voorzichtig weg of spoel ze met water af zonder het gewas te beschadigen.
Herhaal de controle en let op larven van nuttige insecten voordat je ingrijpt. Verwijder alleen zwaar bezette scheuttoppen als de plant dat kan missen.
Een fijne plek in je tuin
Wie groeit ernaast?
Er valt nog meer te kiezen
Rassen van aardbei.
Controleer de aanwijzingen bij het gekozen ras voor de precieze teeltwijze.
- Baron van Solemacher
- Grandian F1
- Ruby Ann F1
- Snow White
- Treasure F1
