Elk seizoen op het juiste moment
De teeltkalender van pruim.
Bekijk wanneer je aan de slag kunt en wanneer je resultaat mag verwachten. De periodes zijn een richtlijn: ras, weer en standplaats bepalen de precieze timing.
- Planten in volle grond
- begin januari – eind maart; begin november – eind december
- Oogsten
- begin juli – eind september
- Snoeien
- begin september – eind oktober
Elk vakje staat voor een halve maand. Schuif de kalender opzij op een klein scherm.
Een goede start
Pruim planten.
Pruimen worden niet uit zaad geteeld voor consumptie, maar geplant als jonge geënte boom. Zaaien geeft onvoorspelbare vruchten en wordt alleen gebruikt voor veredeling. Voor de moestuin of fruittuin kies je altijd een geënte pruimenboom op een geschikte onderstam.
Planten van een jonge boom
Pruimenbomen worden geplant tijdens de rustperiode, van november tot maart, zolang het niet vriest. In deze periode kan de boom rustig wortelen voordat de groei in het voorjaar begint.
Graaf een ruim plantgat en maak de bodem goed los. Plaats de boom zo dat het entpunt duidelijk boven de grond blijft. Vul aan met losse aarde, druk licht aan en geef ruim water.
Onderstammen en groeivorm
De onderstam bepaalt de groeikracht van de boom. Voor kleinere tuinen zijn laagstam- en halfstampruimen geschikt. Hoogstampruimen worden groot en zijn vooral geschikt voor ruime tuinen of boomgaarden.
Aandacht voor wat groeit
Pruim verzorgen.
Standplaats en bodem
Pruimen houden van zon en warmte. Een zonnige, beschutte plek bevordert bloei, vruchtzet en smaak. De bodem moet voedzaam en goed doorlatend zijn; langdurig natte grond vergroot de kans op wortelproblemen.
Water en voeding
Jonge bomen hebben de eerste jaren regelmatig water nodig. In het voorjaar kan compost of goed verteerde mest worden gegeven. Overbemesting, vooral met stikstof, zorgt voor veel bladgroei maar minder vruchten.
Snoei (anders dan appel en peer)
Pruimen zijn gevoelig voor ziektes bij snoei in de winter. Daarom geldt:
- Geen wintersnoei
Snoei pruimen niet in de winter. Wonden genezen dan slecht en vergroten de kans op schimmels zoals loodglans.
- Zomersnoei (juli–augustus)
Snoei pruimen uitsluitend in de zomer. Verwijder te lange scheuten, kruisende takken en overtollige groei. Behoud korte, stevige takken: hieraan worden de vruchten gevormd.
Zomersnoei houdt de boom luchtig, beperkt de hoogte en stimuleert gezonde vruchtvorming.
Bestuiving
Veel pruimenrassen zijn zelfbestuivend, maar een tweede ras in de buurt kan de opbrengst en vruchtkwaliteit verbeteren.
Genieten van je tuin
Oogsten en bewaren.
Oogsten
Pruimen worden geoogst wanneer ze volledig op kleur zijn en gemakkelijk loslaten van de tak. Rijpe pruimen zijn sappig en aromatisch. Oogst voorzichtig om kneuzing te voorkomen.
Wanneer oogsten
De oogstperiode loopt, afhankelijk van het ras, van juli tot september. Pluk regelmatig om overrijpe vruchten en aantasting door insecten te voorkomen.
Bewaren
Verse pruimen zijn beperkt houdbaar en worden het best binnen enkele dagen geconsumeerd. Kort bewaren kan in de koelkast. Voor langere bewaring zijn invriezen, drogen of verwerken tot jam of compote geschikte opties.
Opbrengst
Een volwassen pruimenboom kan jaarlijks tientallen kilo’s vruchten produceren, afhankelijk van ras, leeftijd en verzorging.
Houd je gewas in de gaten
Ziektes en plagen.
Bekijk de ziekte- en plagengids
Bij pruim kun je onder meer deze ziektes en plagen tegenkomen.
Loodglans
Loodglans is een schimmelziekte van houtige planten, waaronder pruim en perzik. De veroorzaker, Chondrostereum purpureum, kan via wonden het hout binnendringen. Bladeren van aangetaste takken krijgen soms een zilverachtige glans en de tak kan geleidelijk afsterven.
Zilverig blad kan ook door stress ontstaan. Alleen de bladkleur is daarom onvoldoende voor een zekere diagnose. Verkleurd hout en de ontwikkeling per tak geven extra aanwijzingen.
Herkennen
- Een zilvergrijze glans op bladeren van één of meer takken.
- Taksterfte of een achterblijvende tak tussen gezond hout.
- Bij doorsnijden kan het hout inwendig bruin verkleurd zijn.
- Op dood hout soms dunne, paarsbruine schimmelplaatjes.
Voorkomen
Snoei steenfruit op een geschikt moment in het groeiseizoen en bij droog weer. Vermijd onnodige grote snoeiwonden.
Ruim besmet dood hout op en gebruik schoon, scherp gereedschap. Houd de boom gezond met passende watergift en een goede standplaats.
Wat kun je doen?
Laat bij twijfel beoordelen of het om echte loodglans gaat. Duidelijk aangetaste takken kunnen ruim tot in gezond hout worden verwijderd.
Voer ziek hout af en reinig gereedschap. Wanneer de aantasting tot in de stam zit of een groot deel van de kroon afsterft, kan vervanging van de boom nodig zijn.
Bladluis
Bladluizen zijn kleine insecten die plantensap opnemen uit jonge scheuten, knoppen en bladeren. Ze kunnen groen, zwart, geel of roze zijn. Door hun snelle vermeerdering verschijnen soms in korte tijd dichte groepjes op een plant.
Luizen kunnen groei vervormen en sommige soorten brengen plantenvirussen over. Toch hoeft een kleine kolonie op een gezonde plant geen probleem te zijn: bladluizen zijn ook voedsel voor veel nuttige tuindieren.
Herkennen
- Groepjes kleine insecten op zachte scheuten of onder jong blad.
- Gekruld of misvormd blad en soms geremde groei.
- Kleverige honingdauw, eventueel met een zwarte roetachtige laag.
- Witte vervellingshuidjes en mieren die langs de stengels lopen.
Voorkomen
Controleer de jonge groei regelmatig. Geef planten passende voeding en voorkom overmatig stikstofgebruik, dat veel zachte groei oplevert.
Bied met verschillende bloeiende planten ruimte aan zweefvliegen, lieveheersbeestjes en sluipwespen. Controleer nieuwe planten voordat je ze tussen je gewassen zet.
Wat kun je doen?
Bij weinig schade kun je de natuurlijke vijanden tijd geven. Worden jonge planten geremd, wrijf kolonies dan voorzichtig weg of spoel ze met water af zonder het gewas te beschadigen.
Herhaal de controle en let op larven van nuttige insecten voordat je ingrijpt. Verwijder alleen zwaar bezette scheuttoppen als de plant dat kan missen.
Vruchtrot
Vruchtrot is een verzamelnaam voor het vergaan van vruchten door ziekteverwekkers. Bij pruim en perzik is Monilinia, de veroorzaker van bruinrot, een bekende oorzaak. De schimmel dringt vaak binnen via een wondje, barst of vraatplek.
Besmette vruchten worden zacht en kunnen verschrompeld aan de boom blijven hangen. Zulke vruchtmummies vormen een bron van besmetting voor later. Ook vruchten die elkaar raken kunnen elkaar besmetten.
Herkennen
- Een bruine rotplek die snel over de vrucht uitbreidt.
- Zacht vruchtvlees en soms lichte sporenkussentjes in ringen.
- Rotte vruchten vallen af of verdrogen aan de boom.
- Aantasting begint geregeld bij beschadigingen van de schil.
Voorkomen
Dun te dicht hangende vruchten uit en voorkom beschadiging tijdens snoei en oogst. Houd de kroon luchtig.
Verwijder vruchtmummies en rotte gevallen vruchten. Leg gave oogst voorzichtig weg en controleer de voorraad geregeld.
Wat kun je doen?
Haal rotte vruchten direct uit de boom en van de grond. Kijk ook naar vruchten die ermee in contact zijn geweest.
Gebruik beschimmeld of rottend zacht fruit niet. Bescherm de resterende oogst door nieuwe wonden te beperken en rijpe vruchten tijdig te plukken. Een eenmaal rottende vrucht is niet te genezen.
Pruimenmot
De pruimenmot is een nachtvlinder waarvan de rupsen in pruimen leven. Ze eten rond de pit en beschadigen het vruchtvlees. Daardoor worden sommige pruimen al zacht of paars terwijl de overige vruchten nog niet rijp zijn.
Een klein boorgaatje kan de enige zichtbare aanwijzing zijn. De aantasting wordt daarom vaak pas ontdekt bij het opensnijden of bij vroege vruchtval.
Herkennen
- Pruimen kleuren opvallend vroeg en vallen soms af.
- Een klein gaatje, soms met een druppeltje gom.
- Roodachtige rups met donkere kop bij de pit.
- Vraatgangen en donker korrelig materiaal in de vrucht.
Voorkomen
Controleer vruchten tijdens de ontwikkeling en ruim aangetaste valpruimen op. Houd de boom bereikbaar voor regelmatige oogst.
Een feromoonval voor pruimenmot kan helpen vaststellen wanneer motten vliegen. Een val voor fruitmot op appel is hiervoor niet uitwisselbaar.
Wat kun je doen?
Verwijder aangetaste vruchten zo vroeg mogelijk, voordat rupsen eruit kruipen. Snijd verdachte pruimen open bij het verwerken van de oogst.
Tolereren van beperkte aantasting is vaak haalbaar. Bij veel terugkerende schade is gerichte timing belangrijk; alleen een feromoonval ophangen biedt geen volledige bescherming.
Een fijne plek in je tuin
Wie groeit ernaast?
Goede buren
Er valt nog meer te kiezen
Rassen van pruim.
Controleer de aanwijzingen bij het gekozen ras voor de precieze teeltwijze.
- Hauszwetsche
- Kometa
- Mirabelle de Nancy
- Opal
- Reine Claude Verte
- Ruby
- The Czar
- Unika
- Zurna
